Uyku Apne Sendromu

İstanbul Onkoloji Hastanesi Uyku Merkezi Bilgilendiriyor!

  • Horluyor musunuz ?
  • Uykuda nefesiniz duruyor mu ?
  • Uykuda boğulur gibi oluyor musunuz ?
  • Nefes darlığı hissiyle uyanıyor musunuz ?
  • Uykunuzu alamadan mı uyanıyorsunuz ?
  • Sabahları ağız kuruluğu, boğazınızda rahatsızlık hissediyor musunuz ?
  • Gece sık tuvalete gidiyor musunuz ?
  • Gece terliyor musunuz?y
  • Gün içinde uykunuz geliyor mu ?
  • Sürekli yorgun mu hissediyorsunuz ?
  • Konsantrasyon güçlüğü çekiyor musunuz?
  • Korkutucu, garip rüyalar görüyürmusunuz ?
  • Gece göğüs ağrısı hissediyor musunuz?
  • Gece reflü şikayetlernizde artış oluyor mu?

Dikkat !

Obstruktif uyku apne sendromu (osas) olabilirsiniz;

Uyku hastalıkları bölümümüze başvurunuz.

Uyku apne sendromu

Uykuda aşırı horlama, yeterli ve rahat soluyamama hatta zaman zaman nefes durması sonucu   ortaya çıkan bir hastalıktır. Hastalık yapmasının iki temel nedeni vardır.

  • Kan oksijen seviyesindeki ciddi azalmalara bağlı organ hasarı
  • Uyku yapısının bozulmasına bağlı kalitesiz bir uyku

Böylelikle gün içerisinde yorulan vücudumuz uyku sırasında dinleneceği yerde daha fazla yıpranır. Şiddetli uyku apne sendromu olanlarda ölüm oranları sağlıklı bireylere göre 3-6 kat daha fazladır

Uyku apne sendromu  ciddi sağlık problemlerine yol açabilmektedir

  • Araba kullanırken veya dikkat gerektiren iş yaparken uyuklama sonucunda trafik  ve iş kazaları
  • Unutkanlık , dikkat eksikliği
  •  yüksek tansiyon, 
  • Kalp krizi,
  •  kalp ritm bozukluğu
  •  beyin damarında tıkanıklık sonucu felç
  • Şeker hastalığı kontrolünün zorlaşması
  • Cinsel performansta azalma .
  • Yaşam kalitesinde azalma
  • Ölüm oranlarında artış

Risk faktörleri nelerdir

  • Obesite: osas lı hastaların %70’inde obezite mevcuttur. Beden kitle indeksindeki %10 luk artış bile uyku apnesi hastalığı gelişme riskini 6 kat arttırmaktadır
  • Kraniyofasiyal yapı: çene, yüz yapısı, burun veya boğazında nefes almayı zorlaştırıcı bir durum bulunanlar (küçük çene kemiği, küçük dil büyüklüğü, iri bademcik, sarkık yumuşak damak, nazal polipozisadenoid, vb.)
  • Kalıtım: ailesinde uyku apne sendromu saptanmış kişilerde görülme sıklığı 2-4 kat artmaktadır.
  • Sigara içilmesi: sigara içenlerde uyku apne sendromu 3 kat daha fazla görülmketedir.
  • Burun içerisinde ödem olması : burun içinde uzun süreli ödem olması uyku apnesi prevelansını iki kat arttırmaktadır.
  • Diyabet veya insülin rezistansı olan hastalarda 3 kat daha fazla görülmektedir

Uyku apne sendromu tanısı nasıl konur ?

  • Uyku laboratuarında bir gece uyku çalışması (polisomnografi) yapılarak tanı konur.
  • Uyku çalışması (polisomnografi) sırasında vücudunuza yapıştırılan elektrotlar sayesinde uyku durumunuz ve nefes alışverişiniz, kalbinizin ritmi, kan oksijen düzeyiniz izlenerek  uykunuzda gelişen anormallikler saptanır.

Uyku apne sendromu nasıl tedavi edilir ?

Hastalığın şiddetine, beraberinde bulunan kalp,şeker, inme gibi hastalıkların varlığına ve muayene bulgularına göre tedavi düzenlenir. Üç temel tedavi şekli mevcuttur.

  • Uykuda havayolunu açık tutan hava basıncı uygulayan cihazlar
  • Cerrahi
  • Ağız içi cihazlar

Temel tedavi seçeneklerine ek olarak aşağıdaki önlemlerin alınması şikayetlerinizin kontrolünde fayda sağlayabilir.

  • Kilo vermek
  • Akşam saatlerinde alkol alınmamalıdır
  • Uyku ilacı kullanılıyorsa uykuda solunumu etkilemeyenler kullanılmalıdır
  • Uyurken horlamayı azaltıcı pozisyon alınmalıdır.

Kaliteli bir uyku için

  • Dinç ve sağlıklı hissetmeye yetecek kadar uyuyunuz
  • Uyku zamanını duzenli tutmaya çalışınız,  hafta sonları da dahil olmak üzere her sabah aynı saatte uyanınız
  • Uyumak için aşırı efor sarfetmeyiniz. Uykunuz geldiğinde yatağınıza gidip, 20 dakika içinde uyuyamadığınız taktirde yatağınızdan çıkıp başka bir odaya geçiniz. Sadece uykunuz geldiğinde tekrar yatağınıza geri dönünüz
  • Tercihen yatağa gitmeden 4-5 saat önce sabah veya öğleden sonradüzenli egzersiz yapınız
  • Öğle yemeğinden sonra yatıncaya kadar kafeinli içeceklerden uzak durunuz
  • Alkol -özellikle yatmaya yakın saatlerde – kullanmayınız
  • Sigara içmeyiniz, bırakamıyorsak geceleri içmeyiniz
  •  aç olarak uyumayınız- hafif şekilde atıştırınız
  • Yatak odasındaki ses,  ısı ,ışık gibi uykunuzu etkileyecek çevresel faktörleri uygun hale getiriniz
  • Endişe ve sıkıntılarınızı gece yatağınızda düşünmeyiniz
  • Yatağınızı  özellikle  uyumak  için kullanınız, yatağınızda kitap okumayınız, televizyon seyretmeyiniz.
  • Kilonuzu kontrol altında tutunuz

Sayılarla uyku apne :

30-60 yaş grubu arasında erkeklerin %44’ü kadınların %28’i horlamakta

Yaşla 18-45 yaş arasında artmakta 55-65 arası plato ve 65 yaş üzerinde prevelansı 2-3 kat artmakta.

Uyku apne sendromu ahı > 5 olarak tanıbnmlandığında prevelans %20

Uyku apne sendromu ahı >5 ve semptom olduğunda(gündüzaşırı uyku , hipertansiyon) erkeklerin %6-9’unda ve kadınların %3-4 ünde uyku apne sendromu bulunmakta

A.b.d. de trafik kazalarında yılda yaklaşık 50.000 kişi ölmekte, tüm kazalrın %20 si uyku ile ilikili

Uyku apne hastalığı olanlar  sağlıklı bireylere göre 4-7 kat daha fazla trafik kazası yapma

Trafik kazaları cpap tedavisi ile %50-75 azalmakta:

Uyku apne sendromu olan hastaların %50 sinde özellikle sabahları artış gösteren hipertansiyon yakınması mevcuttur.

Boyun çevresi 40 cm üzerinde olması uykuda solunum bozuklukları oluşması açısından ciddi bir risk ortayaa koymaktadır.

Uyku apne sendromunda nefesin kesildiği apne dönemlerinde tanasiyon hastası olmayanlarda bile  30 üzerine çıkan hipertansiyon olabilmekte

  •  
  • UYKUDA BOĞULUR GİBİ OLUYOR MUSUNUZ ?
  • NEFES DARLIĞI HİSSİYLE UYANIYOR MUSUNUZ ?
  • UYKUNUZU ALAMADAN MI UYANIYORSUNUZ ?
  • SABAHLARI AĞIZ KURULUĞU, BOĞAZINIZDA RAHATSIZLIK HİSSEDİYOR MUSUNUZ ?
  • GECE SIK TUVALETE GİDİYOR MUSUNUZ ?
  • GECE TERLİYOR MUSUNUZ?Y
  • GÜN İÇİNDE UYKUNUZ GELİYOR MU ?
  • SÜREKLİ YORGUN MU HİSSEDİYORSUNUZ ?
  • KONSANTRASYON GÜÇLÜĞÜ ÇEKİYOR MUSUNUZ?
  • KORKUTUCU, GARİP RÜYALAR GÖRÜYÜRMUSUNUZ ?
  • GECE GÖĞÜS AĞRISI HİSSEDİYOR MUSUNUZ?
  • GECE REFLÜ ŞİKAYETLERNİZDE ARTIŞ OLUYOR MU?

DİKKAT !

OBSTRUKTİF UYKU APNE SENDROMU (OSAS) OLABİLİRSİNİZ;

UYKU HASTALIKLARI BÖLÜMÜMÜZE BAŞVURUNUZ.

UYKU APNE SENDROMU

Uykuda aşırı horlama, yeterli ve rahat soluyamama hatta zaman zaman nefes durması sonucu   ortaya çıkan bir hastalıktır. Hastalık yapmasının iki temel nedeni vardır.

  • Kan oksijen seviyesindeki ciddi azalmalara bağlı organ hasarı
  • Uyku yapısının bozulmasına bağlı kalitesiz bir uyku

Böylelikle gün içerisinde yorulan vücudumuz uyku sırasında dinleneceği yerde daha fazla yıpranır. Şiddetli uyku apne sendromu olanlarda ölüm oranları sağlıklı bireylere göre 3-6 kat daha fazladır

UYKU APNE SENDROMU  CİDDİ SAĞLIK PROBLEMLERİNE YOL AÇABİLMEKTEDİR

  • Araba kullanırken veya dikkat gerektiren iş yaparken uyuklama sonucunda trafik  ve iş kazaları
  • Unutkanlık , dikkat eksikliği
  •  Yüksek tansiyon, 
  • Kalp krizi,
  •  Kalp ritm bozukluğu
  •  Beyin damarında tıkanıklık sonucu felç
  • Şeker hastalığı kontrolünün zorlaşması
  • Cinsel performansta azalma .
  • Yaşam kalitesinde azalma
  • Ölüm oranlarında artış

RİSK FAKTÖRLERİ NELERDİR

  • Obesite: OSAS lı hastaların %70’inde obezite mevcuttur. Beden kitle indeksindeki %10 luk artış bile uyku apnesi hastalığı gelişme riskini 6 kat arttırmaktadır
  • Kraniyofasiyal yapı: Çene, yüz yapısı, burun veya boğazında nefes almayı zorlaştırıcı bir durum bulunanlar (küçük çene kemiği, küçük dil büyüklüğü, iri bademcik, sarkık yumuşak damak, nazal polipozisadenoid, vb.)
  • Kalıtım: Ailesinde uyku apne sendromu saptanmış kişilerde görülme sıklığı 2-4 kat artmaktadır.
  • Sigara içilmesi: Sigara içenlerde uyku apne sendromu 3 kat daha fazla görülmketedir.
  • Burun içerisinde ödem olması : Burun içinde uzun süreli ödem olması uyku apnesi prevelansını iki kat arttırmaktadır.
  • Diyabet veya insülin rezistansı olan hastalarda 3 kat daha fazla görülmektedir

UYKU APNE SENDROMU TANISI NASIL KONUR ?

  • Uyku laboratuarında bir gece uyku çalışması (polisomnografi) yapılarak tanı konur.
  • Uyku çalışması (polisomnografi) sırasında vücudunuza yapıştırılan elektrotlar sayesinde uyku durumunuz ve nefes alışverişiniz, kalbinizin ritmi, kan oksijen düzeyiniz izlenerek  uykunuzda gelişen anormallikler saptanır.

UYKU APNE SENDROMU NASIL TEDAVİ EDİLİR ?

Hastalığın şiddetine, beraberinde bulunan kalp,şeker, inme gibi hastalıkların varlığına ve muayene bulgularına göre tedavi düzenlenir. Üç temel tedavi şekli mevcuttur.

  • Uykuda havayolunu açık tutan hava basıncı uygulayan cihazlar
  • Cerrahi
  • Ağız içi cihazlar

Temel tedavi seçeneklerine ek olarak aşağıdaki önlemlerin alınması şikayetlerinizin kontrolünde fayda sağlayabilir.

  • Kilo vermek
  • Akşam saatlerinde alkol alınmamalıdır
  • Uyku ilacı kullanılıyorsa uykuda solunumu etkilemeyenler kullanılmalıdır
  • Uyurken horlamayı azaltıcı pozisyon alınmalıdır.

KALİTELİ BİR UYKU İÇİN

  • DİNÇ VE SAĞLIKLI HİSSETMEYE YETECEK KADAR UYUYUNUZ
  • UYKU ZAMANINI DUZENLİ TUTMAYA ÇALIŞINIZ,  HAFTA SONLARI DA DAHİL OLMAK ÜZERE HER SABAH AYNI SAATTE UYANINIZ
  • UYUMAK İÇİN AŞIRI EFOR SARFETMEYİNİZ. UYKUNUZ GELDİĞİNDE YATAĞINIZA GİDİP, 20 DAKİKA İÇİNDE UYUYAMADIĞINIZ TAKTİRDE YATAĞINIZDAN ÇIKIP BAŞKA BİR ODAYA GEÇİNİZ. SADECE UYKUNUZ GELDİĞİNDE TEKRAR YATAĞINIZA GERİ DÖNÜNÜZ
  • TERCİHEN YATAĞA GİTMEDEN 4-5 SAAT ÖNCE SABAH VEYA ÖĞLEDEN SONRADÜZENLİ EGZERSİZ YAPINIZ
  • öĞLE YEMEĞİNDEN SONRA YATINCAYA KADAR KAFEİNLİ İÇECEKLERDEN UZAK DURUNUZ
  • ALKOL -ÖZELLİKLE YATMAYA YAKIN SAATLERDE – KULLANMAYINIZ
  • SİGARA İÇMEYİNİZ, BIRAKAMIYORSAK GECELERİ İÇMEYİNİZ
  •  AÇ OLARAK UYUMAYINIZ- HAFİF ŞEKİLDE ATIŞTIRINIZ
  • YATAK ODASINDAKİ SES,  ISI ,IŞIK GİBİ UYKUNUZU ETKİLEYECEK ÇEVRESEL FAKTÖRLERİ UYGUN HALE GETİRİNİZ
  • ENDİŞE VE SIKINTILARINIZI GECE YATAĞINIZDA DÜŞÜNMEYİNİZ
  • YATAĞINIZI  ÖZELLİKLE  UYUMAK  İÇİN KULLANINIZ, YATAĞINIZDA KİTAP OKUMAYINIZ, TELEVİZYON SEYRETMEYİNİZ.
  • KİLONUZU KONTROL ALTINDA TUTUNUZ

SAYILARLA UYKU APNE :

30-60 YAŞ GRUBU ARASINDA ERKEKLERİN %44’Ü KADINLARIN %28’İ HORLAMAKTA

YAŞLA 18-45 YAŞ ARASINDA ARTMAKTA 55-65 ARASI PLATO VE 65 YAŞ ÜZERİNDE PREVELANSI 2-3 KAT ARTMAKTA.

UYKU APNE SENDROMU AHI > 5 OLARAK TANIBNMLANDIĞINDA PREVELANS %20

UYKU APNE SENDROMU AHI >5 VE SEMPTOM OLDUĞUNDA(gündüzaşırı uyku , hipertansiyon) ERKEKLERİN %6-9’UNDA VE KADINLARIN %3-4 ÜNDE UYKU APNE SENDROMU BULUNMAKTA

A.B.D. DE TRAFİK KAZALARINDA YILDA YAKLAŞIK 50.000 KİŞİ ÖLMEKTE, TÜM KAZALRIN %20 Sİ UYKU İLE İLİKİLİ

UYKU APNE HASTALIĞI OLANLAR  SAĞLIKLI BİREYLERE GÖRE 4-7 KAT DAHA FAZLA TRAFİK KAZASI YAPMA

TRAFİK KAZALARI CPAP TEDAVİSİ İLE %50-75 AZALMAKTA:

UYKU APNE SENDROMU OLAN HASTALARIN %50 SİNDE ÖZELLİKLE SABAHLARI ARTIŞ GÖSTEREN HİPERTANSİYON YAKINMASI MEVCUTTUR.

BOYUN ÇEVRESİ 40 CM ÜZERİNDE OLMASI UYKUDA SOLUNUM BOZUKLUKLARI OLUŞMASI AÇISINDAN CİDDİ BİR RİSK ORTAYAA KOYMAKTADIR.

UYKU APNE SENDROMUNDA NEFESİN KESİLDİĞİ APNE DÖNEMLERİNDE TANASİYON HASTASI OLMAYANLARDA BİLE  30 ÜZERİNE ÇIKAN HİPERTANSİYON OLABİLMEKTE.